Aloha Stadium – opis projektu

Jak w skrócie przedstawia się projekt nowego Aloha Stadium?

Aloha Stadium był największym i najważniejszym stadionem na Hawajach. Położony w pobliżu Pearl Harbor, znany był z modułowych, przesuwanych trybun oraz goszczenia corocznego meczu gwiazd NFL (Pro Bowl).

Z czasem stalowa konstrukcja ulegała coraz większej korozji, budząc obawy o jej wytrzymałość. Pierwsze plany budowy następcy wysłużonego stadionu powstały jeszcze zanim na przełomie 2020 i 2021 konieczne stało się jego zamknięcie.

Przygotowania do inwestycji trwały jednak długo – dopiero w 2024 wyłoniono prywatnego inwestora, a na przełomie 2025 i 2026 rozpoczęto rozbiórkę starego obiektu.

Budowa nowej areny ma ruszyć pod koniec 2026, a otwarcie planowane jest na 2029. Ponad połowę kosztów pokryją władze stanowe – resztę dołożą deweloperzy, którzy w zamian otrzymają możliwość realizacji dużego projektu komercyjnego wokół stadionu.

Nowy obiekt pomieści 31 tys. widzów (znacznie mniej niż poprzednik), z możliwością przyszłej rozbudowy do 40 tys. miejsc. Układ trybun będzie dostosowany do prostokątnego boiska, a po zachodniej stronie powstanie rozległe górne piętro i ekskluzywne loże. Dojazd na stadion ułatwi stacja lekkiej kolei miejskiej (Skyline), którą otwarto w 2023.

Jak powstały plany budowy nowego Aloha Stadium?

Jak prezentował się stary Aloha Stadium?

Otwarty w 1975 Aloha Stadium był głównym stadionem na Hawajach. Obiekt powstał na zachodnich przedmieściach Honolulu, w pobliżu Pearl Harbor (niedaleko Pearl Harbor National Memorial). Jego właścicielem były władze stanu.

Stadion znany był z trybun o stalowej konstrukcji, podzielonych na segmenty, które można było przesuwać, zmieniając ich konfigurację zależnie od organizacji meczów futbolu, baseballa czy koncertów. Od 2007 trybuny pozostawały wyłącznie układzie futbolowym. Ich pojemność wynosiła 50 tys. miejsc.

Na Aloha Stadium występowała drużyna uczelniana Hawaii Rainbow Warriors oraz inne zespoły. Stadion przez lata był tradycyjnym gospodarzem Pro Bowl (mecz najlepszych zawodników NFL), odbywał się na nim także Hula Bowl (mecz gwiazd futbolu akademickiego) i wiele innych wydarzeń sportowych, jak również koncerty muzyczne.

Stan stadionu od pewnego czasu się pogarszał, a jednym z największych mankamentów była postępująca korozja stalowej konstrukcji. Pod koniec 2020 podjęto decyzję o zamknięciu trybun. Na początku 2021 rozegrano jeszcze Hula Bowl, jednak mecz odbył się bez udziału publiczności i był ostatnim wydarzeniem na Aloha Stadium.

Jakie kroki podjęto w odpowiedzi na postępującą degradację Aloha Stadium?

Na zlecenie zarządcy stadionu (Stadium Authority) już w 2016 powstał obszerny raport o stanie technicznym konstrukcji, przygotowany przez Wiss, Janney, Elstner Associates (WJE).

W 2017 Foley & Lardner LLP opracowali studium dotyczące potencjalnej przebudowy. W studium ujęto także wstępną koncepcję następcy Aloha Stadium, wykonaną przez Populous.

Jakie były dalsze działania w celu budowy nowego Aloha Stadium?

Nowy stadion planowano zrealizować we współpracy z prywatnym partnerem, który w zamian za wybudowanie stadionu miałby otrzymać możliwość realizacji projektu deweloperskiego w jego otoczeniu. Część kosztów budowy nowego stadionu miały pokryć władze stanowe.

Projekt otrzymał nazwę New Aloha Stadium Entertainment District. W 2019 władze stanu zatwierdziły 350 mln $ finansowania dla stadionu, a także powstał kolejny raport, w którym zawarto trzy warianty projektowe nowego stadionu i rozwoju całej okolicy autorstwa Crawford Architects.

Po zamknięciu Aloha Stadium na przełomie 2020 i 2021 Hawaii Rainbow Warriors przenieśli się na znacznie mniejszy Clarence T. C. Ching Athletics Complex, a Hawaje pozostały bez dużego stadionu zdolnego do organizacji prestiżowych imprez.

Potrzeba budowy nowego stadionu stała się jeszcze pilniejsza, tymczasem cały proces rozwijał się powoli i przeciągał o kolejne lata.

Warto dodać, że 30 czerwca 2023 w pobliżu stadionu oddano do użytku stację Hālawa na nowo powstałej linii lekkiej kolei miejskiej w Honolulu (Skyline). Stacja ta w przyszłości ma znacząco ułatwić dostęp do stadionu i nowego kompleksu komercyjnego.

Kiedy wybrano prywatnego inwestora do realizacji nowego Aloha Stadium?

Pod koniec 2023 władze stanu wystosowały zapytanie ofertowe (Request for Proposals) w celu wyłonienia głównego dewelopera odpowiedzialnego za realizację projektu. W marcu 2024 spośród zgłoszonych kandydatów wybrano dwa konsorcja (Aloha Hālawa District Partners i Waiola Development Partners), z których miał zostać wyłoniony zwycięzca.

W czerwcu 2024 z procesu wycofało się Waiola Development Partners, w związku z czym jedynym kandydatem i de facto zwycięzcą zostało Aloha Hālawa District Partners.

Konsorcjum Aloha Hālawa District Partners (AHDP) utworzyły następujące podmioty:

• deweloperzy: Development Ventures Group, Stanford Carr Development, Ameresco, Aloha Stadium Community Development
• architekci: RMA Architects, Populous, SB Architects, Henning Larsen, Alakea Design Group, WCIT Architects
• generalni wykonawcy: Hawaiian Dredging Construction Company, AECOM Hunt
• inni partnerzy: Castle & Cooke Hawaii, Wilson Okamoto Corp

W listopadzie 2024 Aloha Hālawa District Partners zaprezentowało pierwsze wizualizacje swojego projektu nowego stadionu oraz zagospodarowania całej okolicy. Zaktualizowane plany pojawiły się na początku 2026, po rozpoczęciu rozbiórki starego stadionu.

Kiedy powstanie nowy Aloha Stadium?

Do rozbiórki nieczynnego od kilku lat Aloha Stadium przystąpiono pod koniec 2025, a z większą intensywnością prace ruszyły w marcu 2026. Po ich zakończeniu, pod koniec 2026 powinna się rozpocząć budowa nowego stadionu. Jego otwarcie planowane jest na 2029.

Stadion, jako część większego projektu New Aloha Stadium Entertainment District, ma zostać zrealizowany w pierwszej kolejności. Razem z nim ruszą także pierwsze inwestycje deweloperskie, jednak pełna realizacja całego planu ma potrwać od 20 do 30 lat.

Koszt całej inwestycji szacuje się na 4 mld $. Sam stadion ma pochłonąć 650 mln $, z czego 350 mln wyłożą władze stanu, a pozostałe 300 mln prywatni deweloperzy.

Co zakłada projekt nowego Aloha Stadium?

Plan zakłada budowę od podstaw nowego stadionu w miejscu dawnego Aloha Stadium. Obiekt otrzyma trybuny dostosowane do prostokątnego boiska, z przeznaczeniem do rozgrywek futbolu amerykańskiego, ale także piłki nożnej i rugby.

Najwyższa, zachodnia trybuna będzie posiadała rozległe górne piętro oraz ekskluzywne loże. Stadion pomieści 31 tys. widzów (znacznie mniej niż poprzednik), a wszyscy widzowie otrzymają indywidualne siedzenia.

Projekt przewiduje możliwość przyszłej rozbudowy trybun za endzonami o drugą kondygnację, co zwiększyłoby pojemność stadionu do 40 tys. miejsc.

W otoczeniu stadionu planowana jest realizacja dużego projektu deweloperskiego – mają tam powstać nowe apartamenty, hotele, biura, restauracje i sklepy.