Czy legendarny Stadion Poljud w Splicie dobiega końca swojej historii? Po 50 latach eksploatacji eksperci wskazują na zaawansowane zmęczenie konstrukcji, a w debacie o przyszłości HNK Hajduk Split coraz poważniej wybrzmiewa scenariusz całkowitej rozbiórki i budowy nowej areny.

Ante Mihanović o konstrukcji stadionu Poljud – zmęczenie materiału po 50 latach

Podczas specjalistycznej prezentacji poświęconej zmęczeniu materiałów w konstrukcjach stalowych i żelbetowych padł wniosek, że stadionu nie da się skutecznie zrekonstruować. Najbardziej prawdopodobnym scenariuszem może być zatem całkowita rozbiórka i budowa nowego obiektu. Wystąpienie odbyło się na Wydziale Budownictwa, Architektury i Geodezji w mieście Split, a jego wnioski odbiły się szerokim echem w mediach, m.in. na portalu Index.hr.

Autorem prezentacji był prof. emeritus Ante Mihanović – inżynier, który w 1976 roku uczestniczył jako projektant konstrukcji w pierwszej fazie budowy stadionu. W kolejnych latach podpisywał także licencje dopuszczające obiekt do rozgrywek pod egidą UEFA. Według jego opinii kluczowym problemem jest zaawansowane zmęczenie materiału, które dotyczy przede wszystkim elementów stalowych konstrukcji dachowej oraz żelbetowych części trybun. Procesy te są naturalne przy wieloletniej eksploatacji, jednak w przypadku Poljudu skala degradacji może uniemożliwiać skuteczną modernizację. Profesor podkreślił, że konstrukcja nie spełnia już współczesnych norm bezpieczeństwa bez bardzo głębokiej ingerencji, która w praktyce oznaczałaby niemal całkowitą przebudowę.

Modernizacja stadionu Poljud – czy rekonstrukcja jest technicznie możliwa?

Kluczowe pytanie dotyczy tego, czy modernizacja stadionu Poljud w obecnej formie jest realna. Zdaniem prof. Ante Mihanović głębokie zmęczenie materiału powoduje, że nie jest możliwa klasyczna rekonstrukcja konstrukcji dachowej, a rozbudowa trybun wiązałaby się z poważnym ryzykiem statycznym. Dostosowanie obiektu do współczesnych standardów infrastrukturalnych w praktyce oznaczałoby konieczność budowy niemal od podstaw, ponieważ problemem nie są wyłącznie elementy konstrukcyjne, lecz również instalacje techniczne, systemy bezpieczeństwa, zaplecze VIP, infrastruktura medialna oraz wymagania dotyczące efektywności energetycznej i dostępności dla osób z niepełnosprawnościami.

W ostatnich latach obserwowano przypadki odpadania fragmentów konstrukcji dachowej, co na szczęście nie doprowadziło do tragedii, jednak zdarzenia te znacząco zwiększyły obawy związane z bezpieczeństwem użytkowania obiektu.

© Ballota (cc: by)

Trzy scenariusze dla stadionu Poljud i Hajduka

Debata dotycząca przyszłości stadionu dotyczy także miasta Split oraz klubu HNK Hajduk Split. Burmistrz Splitu Tomislav Šuta zapowiedział opracowanie kompleksowego studium, które ma wskazać optymalny scenariusz rozwoju infrastruktury sportowej. Rozważane są trzy główne warianty inwestycyjne. Pierwszy z nich zakłada podstawową sanację techniczną istniejącego stadionu połączoną z budową nowego obiektu w dzielnicy Brodarica. W tym wariancie modernizacja Poljuda ograniczałaby się głównie do poprawy bezpieczeństwa konstrukcji i efektywności energetycznej, natomiast Hajduk mógłby tymczasowo kontynuować występy na dotychczasowym stadionie do momentu oddania nowej areny sportowej.

Drugi scenariusz przewiduje głęboką rekonstrukcję stadionu Poljud, obejmującą między innymi budowę nowoczesnych stref VIP, powierzchni komercyjnych, infrastruktury spełniającej najwyższe standardy UEFA, rozbudowę zaplecza medialnego oraz pełną modernizację energetyczną obiektu, jednak wariant ten budzi największe wątpliwości techniczne w kontekście opinii o zaawansowanym zmęczeniu konstrukcji nośnej.

Trzeci wariant zakłada całkowite wyburzenie obecnego stadionu i wzniesienie nowoczesnej areny w tej samej lokalizacji, co oznaczałoby symboliczny koniec jednej z najbardziej rozpoznawalnych budowli sportowych w regionie, ale jednocześnie stworzyłoby możliwość realizacji obiektu o wysokim poziomie funkcjonalności, bezpieczeństwa i potencjale komercyjnym.

Pojemność nowego stadionu Hajduka – jakie standardy UEFA musi spełnić?

W przypadku budowy nowego stadionu kluczowe będą wymagania UEFA dotyczące minimalnej pojemności obiektów przeznaczonych do rozgrywek europejskich, odpowiedniej liczby miejsc VIP i luksusowych lóż biznesowych, nowoczesnej infrastruktury dla mediów, rozbudowanych systemów bezpieczeństwa oraz właściwej dostępności komunikacyjnej i parkingowej.

Projekt nowego stadionu mógłby zakładać pojemność zbliżoną do obecnej, czyli około 35 000 miejsc, lub też stworzenie bardziej kompaktowej, ale wielofunkcyjnej areny sportowej, która oprócz meczów piłkarskich mogłaby być wykorzystywana do organizacji koncertów oraz innych wydarzeń masowych, zwiększając ekonomiczną efektywność inwestycji i atrakcyjność infrastruktury sportowej w regionie Dalmacji.

© Dawid Pelka

Stadion Poljud jako symbol miasta Split i tożsamości klubu Hajduk

Poljud to nie tylko infrastruktura sportowa. To miejsce, w którym przez pół wieku kształtowała się tożsamość kibiców Hajduka. Dla wielu mieszkańców Splitu stadion jest elementem krajobrazu miasta i symbolem lokalnej dumy. Ewentualna rozbiórka wywołałaby ogromne emocje. Z jednej strony – względy bezpieczeństwa i ekonomii, z drugiej – sentyment oraz wartość architektoniczna obiektu.