W ostatnich dniach władze Genui potwierdziły otrzymanie wstępnych wersji dokumentacji dotyczącej studium wykonalności różnych wariantów modernizacji Stadio Luigi Ferraris oraz planu ekonomiczno-finansowego przedsięwzięcia.

Cel: Euro 2032

Dopóki nie zostaną przedstawione ostateczne dokumenty, nie będzie możliwe rozpoczęcie formalnej procedury tzw. konferencji usług, stanowiącej kluczowy etap administracyjny inwestycji. Spółka Genova Stadium, odpowiedzialna za realizację projektu, zwróciła się do miejskich służb technicznych o dodatkowe spotkanie w celu doprecyzowania szczegółów koncepcji, które ma odbyć się w najbliższym czasie.

Z dotychczasowych informacji wynika, że inwestycja zostanie wspólnie sfinansowana przez oba kluby – Genoę i Sampdorię – które w zamian otrzymają 99-letnią koncesję na użytkowanie stadionu. Projekt ma na celu przywrócenie obiektowi dawnej świetności i dostosowanie go do współczesnych europejskich standardów, zarówno pod względem infrastruktury sportowej, jak i komfortu kibiców. Prace modernizacyjne planowane są na lato 2026 roku, a zakończenie inwestycji przewidziano przed Euro 2032, które odbędzie się we Włoszech i Turcji. Włoska federacja potwierdziła już, że stadion w Genui znajduje się na liście kandydatów na areny turnieju.

Wspólny projekt dwóch rywali

Genova Stadium w oświadczeniu zaznaczyła, że celem jest oddanie miastu i kibicom nowoczesnego, funkcjonalnego stadionu odpowiadającego ambicjom obu drużyn. Prace przebiegają zgodnie z założeniami i w pełnej zgodzie z przepisami tzw. ustawy stadionowej, upraszczającej procedury administracyjne przy inwestycjach sportowych. Spółka wyraziła wdzięczność wobec władz miasta za otwartość i współpracę oraz poinformowała o przesłaniu magistratowi pierwszej wersji planu ekonomiczno-finansowego.

W projekt zaangażowani są partnerzy o międzynarodowej renomie, co ma gwarantować stabilność i wysoką jakość realizacji. W komunikacie podkreślono, że Genova Stadium wraz z klubami i partnerami pracuje nad strukturą finansowania, aby zapewnić skuteczną realizację inwestycji o strategicznym znaczeniu dla miasta i lokalnego sportu.

© Stefano Boeri Architetti | Projekt Stadio Luigi Ferraris

Co przewiduje projekt?

Centralną postacią modernizacji jest architekt Hembert Peñaranda, autor koncepcji przebudowy Stadio Ferraris. Jego biuro opracowało wizję dostosowania stadionu do standardów UEFA kategorii 4, zachowując przy tym charakterystyczną architekturę z końca lat 80. Projekt zakłada przeniesienie klatek schodowych na zewnątrz trybun, dodanie nowej zadaszonej konstrukcji, utworzenie strefy dla kibiców gości w górnej części trybun z oddzielnymi wejściami, powstanie 39 skyboxów, stref VIP, zaplecza gastronomicznego, biur i sal wielofunkcyjnych. Plan obejmuje również poprawę widoczności w wybranych sektorach oraz montaż ruchomych mostów umożliwiających dostęp ciężkiego sprzętu podczas koncertów. Pojemność stadionu zmniejszy się nieznacznie – z 33 308 do około 32 900 miejsc (około 30 000 podczas Euro 2032).

Pod względem estetycznym przewidziano odświeżenie czterech wież stadionu lekkim, półprzezroczystym materiałem oraz modernizację parteru, gdzie powstaną lokale handlowe. Plan obejmuje także zakup willi Piantelli i przekształcenie jej w muzeum poświęcone historii Genoi i Sampdorii oraz rozwój funkcji kulturalnych dla lokalnej społeczności.

Inwestycja i czas realizacji

Całkowity koszt projektu szacowany jest na około €95 mln. Realizacja ma potrwać około 2,5 roku. Kosztorys nie uwzględnia jednak prac sejsmicznych, modernizacji infrastruktury elektrycznej ani zagospodarowania terenów położonych od strony rzeki Bisagno, które władze miasta uważają za kluczowe dla powodzenia projektu.

Wciąż wiele znaków zapytania

Pozostają do rozstrzygnięcia kwestie ostatecznego planu finansowego, modelu zarządzania i podziału kosztów utrzymania obiektu. Miasto nie planuje sprzedaży stadionu, chcąc zabezpieczyć się przed problemami finansowymi klubów, i rozważa przyznanie prawa do użytkowania powierzchni (diritto di superficie). Nie wiadomo także, jak inwestycja będzie przebiegać, jeśli Genoa lub Sampdoria wycofają się z projektu. Ratusz zaznacza, że procedura zgodna z ustawą Legge Stadi ruszy dopiero po otrzymaniu ostatecznej dokumentacji, nad którą strony mają pracować w najbliższych dniach. Gotowy projekt ma zostać zaprezentowany do czerwca 2026 roku.

© Stefano Boeri Architetti | Projekt Stadio Luigi Ferraris

Co o inwestycji sądzą mieszkańcy?

Kilka tygodni temu serwis primocanale.it zlecił instytutowi Tecnè przeprowadzenie ankiety wśród mieszkańców Genui i Ligurii (regionu, którego stolicą jest Genua) na temat bieżących tematów, w tym planowanego odświeżenia Stadio Luigi Ferraris.

Wyniki wykazały wyraźną różnicę między opiniami mieszkańców Genui a całego regionu. W Genui społeczeństwo jest podzielone niemal po równo: 39% ankietowanych chciałoby, aby stadion pozostał własnością publiczną, finansowaną z funduszy publicznych i bez nowych przestrzeni komercyjnych, a 39% popiera model prywatny, obejmujący zarządzanie przez podmioty prywatne, budowę przestrzeni handlowych i brak wydatków miasta. W całej Ligurii 47% respondentów opowiada się za modelem prywatnym, a 26% woli model publiczny.

Sondaż przeprowadzono na początku września, w kontekście wypowiedzi burmistrz Genui Silvii Salis, która wskazywała na chęć zastosowania modelu podobnego do modernizacji Artemio Franchi we Florencji. Projekt florencki korzysta z finansowania w wysokości 150 mln € z Krajowego Planu Komplementarnego (PNC), uzupełniającego PNRR, z terminem zakończenia prac do 2026 roku, co utrudnia przeniesienie tego modelu do Ligurii przy braku podobnych środków i ograniczeń czasowych.

Oczekuje się więc, że władze miasta w Palazzo Tursi określą typ umowy i ewentualny publiczny przetarg wraz z jego szczegółowymi warunkami. Interesujące będzie także, jaką strategię przyjmie spółka Genova Stadium, która na razie pozostaje pustą strukturą tworzoną przez Genoę i Sampdorię, i poszukuje partnerów inwestycyjnych.